ΘΑΛΑΣΣΑ | WWF
© Alexandra Rose / Unsplash

ΘΑΛΑΣΣΑ

Η θάλασσα είναι το σπίτι μας, η Ιστορία μας, η επιβίωσή μας και τα καλοκαίρια μας. Ένα σπίτι που μοιραζόμαστε με μοναδικά είδη, όπως η πανάρχαια κάτοικος της Μεσογείου, η χελώνα καρέτα που έχει βρει στη χώρα μας έναν ιδανικό τόπο για να φτιάχνει τις φωλιές της, και οι επιβλητικοί φυσητήρες που κολυμπούν σε υποθαλάσσια φαράγγια που φτάνουν μέχρι και τα 5.100 μέτρα σε βάθος. Παραλίες και τουριστικοί προορισμοί για κάθε γούστο, υποβρύχιες διαδρομές, ταξίδια εν πλω αλλά και Έλληνες ψαράδες που κρατούν ζωντανό το νήμα της παράδοσής μας εδώ και αιώνες. Αυτή είναι μια γεύση μόνο από το πλούσιο μωσαϊκό της ελληνικής θάλασσας. 

Όμως, το κλίμα που έχει αλλάξει ριζικά τα τελευταία χρόνια, καθώς και μια σειρά από ανθρώπινες δραστηριότητες, απειλούν την υγεία της θάλασσας και των τοπικών κοινωνιών που είναι απόλυτα συνδεδεμένες με αυτήν. Σύμφωνα με όλα τα στοιχεία, στη Μεσόγειο, το 80% των πληθυσμών των ψαριών έχει υπεραλιευθεί. Με λίγα λόγια δεν μπορεί πλέον να αναπαραχθεί, ενώ τα τελευταία χρόνια έχουν κάνει την εμφάνισή τους ξενικά είδη στις θάλασσές μας, αλλάζοντας τις ισορροπίες. Η θάλασσά μας αδειάζει και υπερθερμαίνεται, ενώ η πλαστική ρύπανση κινδυνεύει να μετατρέψει τη Μεσόγειο σε μια τεράστια «πλαστική παγίδα». Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά, έχουμε πλέον μπροστά μας και τη μεγαλύτερη ίσως απειλή που αντιμετώπισαν ποτέ οι θάλασσές μας: τα σχέδια της ελληνικής κυβέρνησης για εξορύξεις υδρογονανθράκων.

ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Ο φυσητήρας είναι το ζώο με τον μεγαλύτερο εγκέφαλο που έχει καταγραφεί ποτέ.

Οι ελληνικές ακτές αντιστοιχούν στο 30% της μεσογειακής ακτογραμμής.

Στη χώρα μας, περίπου 14.000 ψαράδες βγάζουν το ψωμί τους από τη θάλασσα, εκ των οποίων πάνω από το 95% είναι αλιείς μικρής κλίμακας.

ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ

Ενώνουμε τις δυνάμεις μας, μαζί με συναδέλφους από τη Μεσόγειο, τοπικές κοινωνίες, αλιείς, φορείς και επιστημονική κοινότητα, για να κρατήσουμε τη θάλασσά μας ζωντανή, παρά τις τεράστιες προκλήσεις που αντιμετωπίζει. 

Φέρνουμε στο προσκήνιο τα πραγματικά δεδομένα για τον παραλογισμό των σχεδιαζόμενων εξορύξεων, ενώ προτείνουμε λύσεις για τα πλαστικά τόσο σε επίπεδο διαχείρισης όσο και σε επίπεδο ευαισθητοποίησης και αλλαγής συνηθειών των πολιτών. 

Από τη Σύρο έως τη μακρινή Καβάλα και το Ιόνιο πέλαγος με εφόδιο την επιστήμη, δουλεύουμε μαζί με τις τοπικές κοινωνίες, τους επιστήμονες, την προμηθευτική αλυσίδα και εκπροσώπους της τοπικής και κεντρικής διοίκησης και προωθούμε από κοινού λύσεις που μας αφορούν όλους.

Στις βόρειες Κυκλάδες, συνεργαζόμαστε με τους ψαράδες για να διασφαλίσουμε ότι η θάλασσα θα έχει πάντα ψάρια και οι ίδιοι γεμάτα δίχτυα. Στη Γυάρο, όπου ζει το 12% του παγκόσμιου πληθυσμού της απειλούμενης Μεσογειακής φώκιας, δημιουργήσαμε το 2019 μια πρότυπη θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή, σε συνεργασία με όλους τους φορείς και τους ψαράδες, ενώ η ομάδα μας στην περιοχή δουλεύει ακούραστα καθημερινά για τη διαφύλαξη αυτού του μοναδικού οικοσυστήματος. Ενός μέχρι πρότινος άγνωστου οικολογικού παράδεισου που – εκτός από τη Μεσογειακή φώκια – φιλοξενεί τη μεγαλύτερη αποικία του Μύχου, ενός σπάνιου θαλασσοπουλιού, ενώ ο βυθός του βρίθει από Ποσειδωνία και τραγάνα.

Χελώνα Καρέτα

 
© Joakim Odelberg / WWF Ελλάς

Αν και κατάφερε να επιβιώσει για τόσα εκατομμύρια χρόνια, η χελώνα καρέτα βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη με την εξαφάνιση, αν δεν δράσουμε άμεσα. Μάθε περισσότερα για τον πανάρχαιο κάτοικο των ελληνικών θαλασσών.

Στην άλλη πλευρά της Ελλάδας, στο Ιόνιο και το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου, κάθε χρόνο ανανεώνουμε το ραντεβού μας με τις χελώνες καρέτα που έρχονται να γεννήσουν στα Σεκάνια.

Εκτός από τη Μεσογειακή φώκια και τη χελώνα καρέτα, μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για εμάς είναι και η προστασία μοναδικών εμβληματικών ειδών της Μεσογείου, όπως τα κητώδη, τα οποία κινδυνεύουν – εκτός των άλλων - από συγκρούσεις με σκάφη. 

Με μόλις το 1,27% της Μεσογείου να προστατεύεται αποτελεσματικά, προωθούμε προτάσεις και πιέζουμε την Πολιτεία για ενίσχυση του δικτύου θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών και πιο βιώσιμη ανάπτυξη οικονομικών δραστηριοτήτων, όπως η αλιεία, ο τουρισμός και οι μεταφορές, καθώς όλες ανταγωνίζονται για θαλάσσιο χώρο. Μόνο με ένα αποτελεσματικό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών άλλωστε μπορούμε να μιλάμε για ουσιαστική προστασία του θαλάσσιου πλούτου μας. 

Τι θέλουμε να αλλάξουμε

  • Να χρησιμοποιήσουμε την επιρροή μας από τα προγράμματα πεδίου και την εμπλοκή με κοινότητες και αρμόδιους φορείς (συμπεριλαμβανομένων φορέων χάραξης πολιτικής και του επιχειρηματικού κλάδου) για να δημιουργήσουμε την πολιτική βούληση που απαιτείται για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και την βιώσιμη ανάπτυξη.
  • Κινητοποίηση της κοινωνίας των πολιτών για τον ίδιο σκοπό.
  • Ανάπτυξη εργαλείων που θα επηρεάσουν την πολιτική βούληση δίνοντας έμφαση στα οφέλη που προσφέρει η προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος για τις παράκτιες και τις νησιωτικές κοινότητες.
  • Προώθηση πολιτικών που θα στηρίζουν την βιώσιμη ανάπτυξη και τα κοινωνικοοικονομικά οφέλη και θα βελτιώνουν την κατάσταση των θαλάσσιων οικοσυστημάτων.

ΝΕΑ