ΔΙΚΑΙΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ | WWF
© Andrea Bonetti / WWF Ελλάς

ΔΙΚΑΙΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ

Από τον 18ο αιώνα μέχρι και σήμερα, το κάρβουνο παραμένει ίσως το βασικότερο καύσιμο για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας παγκοσμίως. Όπου ανά τον κόσμο βρέθηκαν κοιτάσματα, κτίστηκαν εργοστάσια, δημιουργήθηκαν θέσεις εργασίας, σχηματίστηκαν οικισμοί και μεγάλωσαν ολόκληρες γενιές, ενώ οι τοπικές κοινωνίες είχαν ως βασική οικονομική διέξοδο τη συγκεκριμένη δραστηριότητα. Στην Ελλάδα ακολουθήσαμε τον ίδιο δρόμο, με το δικό μας κάρβουνο: τον λιγνίτη, κυρίως στη Δυτική Μακεδονία και την Πελοπόννησο. Παρόλα αυτά, η εποχή του κάρβουνου και του λιγνίτη θα πρέπει να ανήκει πλέον στο παρελθόν. Οι συνέπειες της καύσης του λιγνίτη είναι καταστροφικές για το περιβάλλον και τη δημόσια υγεία. Ο λιγνίτης και τα ορυκτά καύσιμα γενικά, όπως πχ οι υδρογονάνθρακες, δεν έχουν καμία θέση σε έναν κόσμο που πρέπει να αναχαιτίσει την κλιματική αλλαγή, ενώ και οικονομικά πλέον είναι ασύμφορα για την εθνική οικονομία. Για αυτό και η δέσμευση της κυβέρνησης για απεξάρτηση από τον λιγνίτη μέχρι το 2028 είναι μια πολύ θετική εξέλιξη, στην οποία σαν WWF Ελλάς είχαμε καταλυτικό ρόλο. Αυτή όμως η εξέλιξη δεν μπορεί να αφήσει μετέωρους τους ανθρώπους των τοπικών κοινωνιών που επί δεκαετίες εξασφάλιζαν την ομαλή ηλεκτροδότηση όλης της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο, η απόφαση της Κυβέρνησης για οριστική απεξάρτηση από τον λιγνίτη μέχρι το 2028 είναι ένα πολύ σημαντικό και θετικό νέο. Για να είναι όμως πραγματικά ουσιαστικό θα πρέπει πρώτον να εγκαταλείψει η κυβέρνηση τα σχέδια για εξορύξεις υδρογονανθράκων. Είναι λάθος σαν χώρα να αφήσουμε το αδιέξοδο του λιγνίτη για να εγκλωβιστούμε σε αυτό το πετρελαίου.

WWF
Τι θα συμβεί όταν κλείσει ο διακόπτης του κάρβουνου και τι θα αφήσει πίσω;
© Andrea Bonetti / WWF Ελλάς

ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ

Μπροστά στο κρίσιμο σταυροδρόμι λόγω της κλιματικής κρίσης, η στροφή σε καθαρές μορφές ενέργειας και η εγκατάλειψη των ορυκτών καυσίμων είναι επιτακτική. Μία όμως άτακτη και μη σωστά και συμμετοχικά σχεδιασμένη μετάβαση, θα είναι βίαιη και για αυτό θα πρέπει να συνοδεύεται από μία ολοκληρωμένη στρατηγική. Για αυτόν τον λόγο, σε στενή συνεργασία με το WWF Γερμανίας, το WWF Βουλγαρίας και το WWF Πολωνίας, συνδιαμορφώσαμε το 2017 το πρόγραμμα «Δίκαιη Μετάβαση για την ανατολική και νότια Ευρώπη», με στόχο την ομαλή μετάβαση των λιγνιτικών περιοχών στην επόμενη μέρα και τη στήριξη των τοπικών κοινωνιών. Όραμά μας; Μία επόμενη ημέρα χωρίς επιπτώσεις σε εργαζόμενους και οικονομίες. 

© GregMcNevin / EBC

Σχεδιάζοντας το μέλλον

Η στροφή σε ένα νέο παραγωγικό και οικονομικό μοντέλο δεν πρέπει να αφήσει κανέναν πίσω. Για αυτό μαζί με τις τοπικές κοινωνίες προνοούμε και σχεδιάζουμε το μέλλον, ώστε η μετάβαση να γίνει όσο πιο ομαλά γίνεται. Μαζί μπορούμε να προτείνουμε λύσεις που θα κάνουν το μέλλον μας καλύτερο. Γι' αυτό:

  • Σχεδιάσαμε και εκπονήσαμε στρατηγικά σχέδια για τις εξαρτημένες από κάρβουνο περιοχές της Ελλάδας, της Βουλγαρίας και της Πολωνίας. 
  • Διοργανώσαμε ανοιχτές συζητήσεις με εκπροσώπους της τοπικής αυτοδιοίκησης, τοπικούς βουλευτές, εκπροσώπους εργαζομένων και οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και άλλους τοπικούς φορείς σε Βουλγαρία, Ελλάδα, Πολωνία και Γερμανία. 
  • Συμβάλαμε στη δημιουργία ενός ζωντανού και ευρύτερου δικτύου φορέων μέσω ανταλλαγής γνώσεων στις τέσσερις χώρες.
  • Προσπαθήσαμε να εδραιώσουμε τον όρο “Δίκαιη Μετάβαση” σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οργανώνοντας δράσεις πολιτικής και επικοινωνίας, καθώς και συναντήσεις με κορυφαίους θεσμούς της ΕΕ.
Ακόμα, δημιουργήσαμε τον οδικό χάρτη μετάβασης στη μεταλιγνιτική περίοδο για την περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας.

Διαβασε την εκθεση

Υπεύθυνος προγράμματος: Δημήτρης Τσέκερης

ΤΙ ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΚΑΝΕΙΣ

Σε έναν κόσμο που τα ορυκτά καύσιμα σταδιακά εγκαταλείπονται, το βλέμμα στρέφεται στις περιοχές που ανέλαβαν ένα τεράστιο βάρος τις προηγούμενες δεκαετίες. Στήριξε το WWF Ελλάς στην προσπάθεια για μία Δίκαιη Μετάβαση.

ΝΕΑ

NEWSLETTER