Εργαζόμαστε για την προστασία των ελληνικών δασών με έμφαση στο ζήτημα των δασικών πυρκαγιών από τη σύστασή μας. Μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές που έπληξαν τη χώρα μας το καλοκαίρι του 2007 ολοκληρώσαμε μία σημαντική επιχείρηση αποτίμησης των οικολογικών συνεπειών της καταστροφής και θέσαμε σε εφαρμογή το "Μέλλον των Δασών", ένα εξαιρετικά φιλόδοξο πρόγραμμα που στόχο έχει να αντιμετωπιστεί η υποβάθμιση των ελληνικών δασών και οι αιτίες της καταστροφής τους, αλλά και να συμβάλλει στην αποκατάσταση των πληγέντων περιοχών.

Το "Μέλλον των Δασών" συγχρηματοδοτείται από τα Κοινωφελή Ιδρύματα Ι.Σ. Λάτση, Α.Γ. Λεβέντη και Μποδοσάκη καθώς και από τις εισφορές των υποστηρικτών της οργάνωσης. Το πρόγραμμα συνδυάζει δράσεις έρευνας που αποσκοπούν στη δημιουργία γνώσης και την παραγωγή δεδομένων, διαμόρφωσης προτάσεων δασικής πολιτικής με σκοπό την πολιτική διαβούλευση και πρωτοβουλίες ενδυνάμωσης της κοινωνίας των πολιτών μέσα από την ευαισθητοποίηση και την εκπαίδευση.

Κάθε μία από αυτές τις δράσεις έχει ιδιαίτερη αξία και θα παράξει σημαντικά επιμέρους αποτελέσματα, ενώ συμβάλει καθοριστικά και στον συνολικό στόχο της αναβαθμισμένης περιφρούρησης του δασικού πλούτου. Μέρος των δράσεων αυτών υλοποιούνται σε συνεργασία με επιστημονικούς φορείς:

• Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής και Τηλεπισκόπησης του Τμήματος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος.
• Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: Εργαστήριο Λιβαδικής Οικολογίας της Σχολής Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος.
• Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικών Ερευνών: ΕΘΙΑΓΕ - Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων.
• Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών: Τομέας Οικολογίας του Τμήματος Βιολογίας.
• Πανεπιστήμιο Πατρών: Τομέας Βιολογίας Ζώων του Τμήματος Βιολογίας.

Άξονες Δράσης

1. Παρέμβαση για την αποτελεσματική δασοπροστασία
Οι μεγάλες πυρκαγιές του φετινού καλοκαιριού, με καταστρεπτικότερη αυτή της ΒΑ Αττικής, υπογράμμισαν για μια ακόμη φορά, μετά τις πυρκαγιές του 2007 που κατέκαψαν 2,7 εκατ. στρέμματα, την ανάγκη ανάληψης άμεσης δράσης με στόχο την αναβάθμιση της δασικής πολιτικής, και των μηχανισμών δασικής προστασίας και καταστολής των πυρκαγιών. Για την επίτευξη αυτού του στόχου είναι απαραίτητο να δοθεί έμφαση στην πρόληψη, την τόνωση και αναδιάρθρωση της δασικής διαχείρισης, στον αποτελεσματικό συντονισμό μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων φορέων σε όλα τα διοικητικά επίπεδα, την κινητοποίηση και οργάνωση των πολιτών και των οργανώσεών τους, και την ανάδειξη της έγκαιρης, στοχευμένης και επιστημονικά ορθής επέμβασης σαν επιχειρησιακή προτεραιότητα.

Έχοντας λοιπόν διαγνώσει όλα αυτά τα σοβαρά προβλήματα στο σύστημα δασοπροστασίας, τα οποία επιτείνουν την αδυναμία αντιμετώπισης των δασικών πυρκαγιών, διαμορφώσαμε τον Μάιο του 2008 και προωθούμε μια ολοκληρωμένη πρόταση για την αναμόρφωση των μηχανισμών προστασίας και διαχείρισης των δασών της χώρας. Πρόκειται για παρέμβαση που αντιμετωπίζει τον κύκλο πρόληψη – καταστολή – αποκατάσταση μετά την πυρκαγιά.

Την παρέμβαση μας αυτή διαδέχθηκε τον Ιούνιο του 2009 η πρόταση για την ουσιαστική συμμετοχή των εθελοντών στην προστασία των δασών, η οποία αποτελεί μέρος μιας σειράς συγκεκριμένων προτάσεων για επιμέρους ζητήματα που αφορούν στην προστασία των δασών της χώρας.

Οι παραπάνω προτάσεις υποβλήθηκαν προς το σύνολο της πολιτικής ηγεσίας καθώς και τους αρμόδιους σε θέματα δασοπροστασίας φορείς.
Επιπλέον των προτάσεων που έχουν συνταχθεί και υποβληθεί, το WWF Ελλάς έχει πραγματοποιήσει δύο παρουσιάσεις στην επιτροπή περιβάλλοντος της βουλής, έχει διοργανώσει συνέδριο για κλίμα – δάση σε συνεργασία με την Παγκόσμια Ένωση Προστασίας της Φύσης (IUCN), τον Ιούνιο διοργάνωσε ραδιοφωνική εκστρατεία ενημέρωσης για θέματα δασοπροστασίας με ΣΚΑΙ, βρίσκεται σε διαρκή συνεργασία με άλλους φορείς (ΠΕΔΔΥ, ΠΚΔ, κλπ) και τέλος είναι συνεχής η παρουσία της οργάνωσης στα ΜΜΕ με σκοπό την ενημέρωση πολιτών και την πίεση προς πολιτικούς.
Εδώ μπορείτε να δείτε περισσότερα για τα ειδικότερα θέματα δασικής πολιτικής που ασχολείται το WWF Ελλάς.

2. Διαρκής επαγρύπνηση για τα δάση
Όπως προκύπτει από τα στοιχεία των δασικών πυρκαγιών, ο βασικός στόχος των εμπρησμών είναι η αλλαγή χρήσης αυτών των εκτάσεων και η εκμετάλλευσή τους για λόγους που αντίκεινται προς την οικολογική τους αξία. Το WWF Ελλάς αναπτύσσει τα απαραίτητα εργαλεία για τη συνεχή παρακολούθηση της κατάστασης του δασικού πλούτου της χώρας, με ιδιαίτερη έμφαση στην εξέλιξη των καμένων δασικών εκτάσεων, αλλά και την ενδυνάμωση της δυνατότητας των πολιτών να παρεμβαίνουν, μέσα από:

2.1. Την συνεχή παρακολούθηση των καταστροφών από πυρκαγιές και των αλλαγών χρήσεων γης.
Εδώ συμπεριλαμβάνονται δραστηριότητες για την έγκαιρη αποτύπωση των δασικών πυρκαγιών της χώρας και αποτίμηση των οικολογικών επιπτώσεών τους. Το WWF Ελλάς είναι ο μοναδικός φορέας που αποτύπωσε δορυφορικά και με επιτόπιες πραγματογνωμοσύνες τις οικολογικές επιπτώσεις των δασικών πυρκαγιών 2007 στην Πελοπόννησο και την Εύβοια, αλλά και της πυρκαγιάς του 2008 στη Ρόδο. Επιπλέον, δημοσίευσε την πρώτη συνολική αποτίμηση των επιπτώσεων της πυρκαγιάς του 2009, στη Β.Α. Αττική. Αναμένεται να ακολουθήσει η αποτίμηση των πυρκαγιών στη Ζάκυνθο, την Κάρυστο και τον Κιθαιρώνα.

2.2. Την ενδυνάμωση της δυνατότητας παρέμβασης των πολιτών μέσα από τη διάχυση της περιβαλλοντικής πληροφορίας
Το WWF Ελλάς, με τη δημιουργία του Οικοσκοπίου (www.oikoskopio.gr), μια χαρτογραφική εφαρμογή, έρχεται να συμπληρώσει ένα κενό στο χώρο της περιβαλλοντικής πληροφορίας στην Ελλάδα. Το Οικοσκόπιο παρέχει στους χρήστες σου τη δυνατότητα προβολής και αναζήτησης περιβαλλοντικών δεδομένων, τα οποία για πρώτη φορά βρίσκονται συγκεντρωμένα σε μια διαδικτυακή τοποθεσία.

Το Οικοσκόπιο θα εμπλουτίζεται διαρκώς με έγκυρη περιβαλλοντική πληροφορία με σκοπό την κάλυψη των αναγκών ειδικών και επιστημόνων, αλλά κυρίως του συνόλου των ευαισθητοποιημένων πολιτών που ενδιαφέρονται να γνωρίσουν και να συμβάλλουν στην προστασία του φυσικού πλούτου της χώρα.

Όποιος πολίτης επιθυμεί να κινηθεί νομικά για περιπτώσεις περιβαλλοντικής υποβάθμισης, θα βρει στην ιστοσελίδα του Οικοσκοπίου μια συνοδευτική φόρμα καταγγελίας (εδώ θα βρείτε ένα παράδειγμα μιας τέτοιας φόρμας) την οποία μπορεί να εκτυπώσει. Με τον τρόπο αυτό οι πολίτες μπορούν πλέον να υποβάλλουν επαρκώς στοιχειοθετημένες και ακριβείς καταγγελίες στις αρμόδιες αρχές.

2.3. Την νομική δράση
Στόχος αυτού του τομέα είναι η ανάληψη άμεσης νομικής δράσης στις περιπτώσεις που αφορούν την προστασία των δασών, αλλά και ευρύτερα σε περιπτώσεις που αφορούν την υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος. Αποτελεί ουσιαστικά μία επέκταση του σημαντικού έργου της Νομικής Ομάδας Υποστήριξης Πολιτών του WWF Ελλάς και προβλέπει την ανάληψη δράσης εκεί όπου η δράση από μεμονωμένους πολίτες δεν είναι εφικτή, η γεωγραφική έκταση του προβλήματος είναι πολύ μεγάλη ή η βαρύτητα του θέματος είναι τέτοια που κάνει απαραίτητη την παρέμβασή μας. Η δραστηριότητα αυτή υλοποιείται σε συνεργασία με τον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών (Δ.Σ.Α).

3. Παρεμβάσεις για την οικολογική αποκατάσταση
Ο συγκεκριμένος άξονας αφορά σε μία σειρά δράσεων σε τοπικό επίπεδο οι οποίες έχουν ως στόχο να υποστηριχθεί η αποκατάσταση των καμένων περιοχών, μέσα από την συνεχή παρακολούθησή τους, την συμβολή στην αντιμετώπιση περίπλοκων διαχειριστικών ζητημάτων και την περιφρούρηση απέναντι σε κακές πρακτικές. Οι δραστηριότητες αυτές αφορούν:

3.1. Τη συνεχή επιτόπια παρακολούθηση και συμβολή/παρέμβαση σε προβληματικές καταστάσεις
Είναι συνεχής η παρουσία του WWF Ελλάς σε συγκεκριμένες περιοχές που έχουν πληγεί σοβαρά από πυρκαγιές, με έμφαση στην περιοχή της Πελοποννήσου. Σκοπός είναι η επί τόπου παροχή συμβουλών και υποστήριξης, η παρακολούθηση των επεμβάσεων αποκατάστασης και των οικονομικών δραστηριοτήτων που ανακύπτουν. Επίσης, στις εκτάσεις που πληγήκαν από τις πυρκαγιές του 2007, γίνεται καταγραφή της πορείας της αναγέννησης, παρακολούθηση περιοχών που μπορεί να εμφανίζουν προβληματική αναγέννηση λόγω υπερβόσκησης και διάβρωσης και τέλος πιθανών αλλαγών χρήσεων γης.

3.2. Την παρακολούθηση της ανάκαμψης και αποκατάστασης της χλωρίδας και πανίδας και προστασία των άκαυτων νησίδων
Εδώ περιλαμβάνονται μία σειρά δραστηριοτήτων που έχουν ως στόχο να καταγράφουν και να αναλύουν παραμέτρους των οικοσυστημάτων σε πυρόπληκτες περιοχές, με σκοπό τόσο τη διατύπωση μέτρων διαχείρισης και προστασίας της φυσικής αναγέννησης, όσο και τον προσδιορισμό περιοχών που χρήζουν ειδικών παρεμβάσεων αποκατάστασης. Η γεωγραφική έμφαση της δράσης βρίσκεται στις πυρόπληκτες περιοχές της Πελοποννήσου, ενώ δίνεται μία ιδιαίτερη βαρύτητα στις άκαυτες νησίδες, οι οποίες και αποτελούν έναν εξαιρετικά πολύτιμο πόρο για την σωστή εξέλιξη της αναγέννησης.

3.3. Συμβολή στη προστασία ειδών, οι βιότοποι των οποίων επηρεάστηκαν από τις δασικές πυρκαγιές
Εδώ περιλαμβάνονται δράσεις για την παρακολούθηση των πληθυσμών των ειδών που οι βιότοποί τους έχουν επηρεαστεί σημαντικά από τις πυρκαγιές, και σε συνέχεια τη διατύπωση των αναγκαίων μέτρων προστασίας και διαχείρισης. Οι δράσεις επικεντρώνονται στο Κόκκινο Ελάφι στην Πάρνηθα και το Τσακάλι στην Πελοπόννησο και την Χαλκιδική.

4. Κοινωνική ευαισθητοποίηση και συμμετοχή
Το «Μέλλον των Δασών» στοχεύει μέσα από τον άξονα αυτό να συμβάλει στην καλύτερη κατανόηση των προβλημάτων της δασοπροστασίας, στην ενημέρωση για ανάγκες δράσης, στην ενδυνάμωση της κοινωνίας των πολιτών και τη σχετική κινητοποίηση των τοπικών κοινωνιών. Περιλαμβάνονται εδώ οι ακόλουθοι υπο-άξονες:

4.1. Περιβαλλοντική Εκπαίδευση
Μέσω του νέου πακέτου περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, το WWF Ελλάς αποσκοπεί από την μία να βοηθήσει τα παιδιά στις πληγείσες περιοχές να αντιμετωπίσουν την καταστροφή και να ξαναβρούν την ελπίδα τους για τη φύση και από την άλλη να παράγουμε εκπαιδευτικό υλικό και να παρέχουμε σεμινάρια για τους εκπαιδευτικούς, με στόχο να ενημερωθούν και να ασχοληθούν εντατικά με το θέμα των δασικών πυρκαγιών.

4.2. Μεταφορά γνώσης στις τοπικές κοινωνίες
Η δράση αυτή περιλαμβάνει την προετοιμασία υλικού ευαισθητοποίησης για τις τοπικές κοινωνίες, την οργάνωση και τη συμμετοχή σε τοπικά δρώμενα και δραστηριότητες, την προώθηση ορθών πρακτικών και την ενθάρρυνση τοπικών πρωτοβουλιών.

Το WWF Ελλάς υλοποιεί επίσης ένα πρόγραμμα για την παραγωγή δέκα εγχειριδίων με γενικό τίτλο «Οδηγοί για το Περιβάλλον». Μέσα στο πλαίσιο παραγωγή αυτών των εγχειριδίων ολοκληρώθηκε και ο Οδηγός για «Δασοπροστασία και Δασοπυρόσβεση». Ο Οδηγός αυτός περιλαμβάνει όλη την απαραίτητη, έγκυρη επιστημονική πληροφόρηση, παρουσιασμένη απλά και κατανοητά, καθώς και συγκεκριμένα παραδείγματα καλών και κακών πρακτικών.

4.3. Αξιοποίηση των ΜΜΕ για την ευαισθητοποίηση των πολιτών
Με αυτή τη δράση επιδιώκουμε τη διαρκή προβολή των θεμάτων που σχετίζονται με όλες τις προαναφερθείσες δράσεις από τα μέσα ενημέρωσης, τη συστηματική συνεργασία με τα τοπικά ηλεκτρονικά και έντυπα μέσα, τη χρήση νέων ηλεκτρονικών μέσων και τη διοργάνωση επικοινωνιακών εκδηλώσεων.

Πρόσφατα το WWF Ελλάς παρήγαγε ένα ντοκιμαντέρ με τίτλο «Το Τρίγωνο της Φωτιάς», το οποίο ερευνά και καταγράφει τα αίτια που οδήγησαν στις καταστροφικές πυρκαγιές της Πελοποννήσου το 2007, ενώ παράλληλα μας μεταφέρει στη θλιβερή πραγματικότητα εκείνων των ημερών. Ένα εξαιρετικά επίκαιρο ντοκιμαντέρ, λόγω και των πρόσφατων πυρκαγιών στη ΒΑ Αττική. Στο ντοκιμαντέρ παρουσιάζονται μαρτυρίες όσων βρέθηκαν στο μέτωπο των καταστροφών, καθώς και απόψεις ειδικών και επιστημόνων που κάνουν τον απολογισμό των πυρκαγιών. Το βασικό συμπέρασμα, δεν είναι άλλο από την άμεση ανάγκη συνολικής αναδιοργάνωσης του συστήματος δασοπροστασίας της χώρας.

Υποστηρίξτε και εσείς τη δράση μας!

Στις 15-5-08 υπεγράφη μνημόνιο συνεργασίας μεταξύ του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΑΑΤ) και του WWF Ελλάς, κατόπιν πρόσκλησης του ΥΑΑΤ. Μέσω του μνημονίου το ΥΑΑΤ δεσμεύτηκε ότι θα εξέταζε προσεκτικά την πιθανότητα αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της παραπάνω δράσης της οργάνωσης, ότι θα αξιοποιούσε το επιστημονικό δυναμικό της οργάνωσης εάν έκρινε ότι το χρειαζόταν και ότι θα συνεισέφερε με επιστημονικά δεδομένα στο έργο της οργάνωσης, χωρίς να περιλαμβάνεται καμία οικονομική συναλλαγή για όλα τα παραπάνω.

Yπεύθυνος προγράμματος: Εύη Κορακάκη, Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από κακόβουλη χρήση. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε την Javascript για να τη δείτε. , 210 3314893