|
Η προστασία των δασών αποτελούσε πάντοτε προτεραιότητα για το WWF στην
Ελλάδα. Το πρώτο πρόγραμμα που υποστήριξε το WWF στη χώρα μας ήταν η αναδάσωση
του Υμηττού το 1969, ενώ ακολούθησαν πολλές δράσεις προστασίας σε περιοχές
εξαιρετικής οικολογικής αξίας όπως η Δαδιά, η Πίνδος, ο Ταΰγετος και η Πάρνηθα.
Οι καταστροφικές πυρκαγιές του 2007 ανέδειξαν για μια ακόμη φορά τις
μακροχρόνιες αδυναμίες που παρουσιάζουν η ελληνική δασική πολιτική και οι
μηχανισμοί δασικής προστασίας.
Η ανταπόκριση του WWF Ελλάς στο πολυδιάστατο και πολύπλοκο ζήτημα της
προστασίας των δασών μας εκφράζεται μέσα από το πρόγραμμα «Το Μέλλον των Δασών». Στόχος του προγράμματος είναι να
αντιμετωπίσει τις ουσιαστικές αιτίες της υποβάθμισης των δασών, να προτείνει
λύσεις για την αποτελεσματική προστασία τους και να συμβάλλει -στο μέτρο του
δυνατού - στην αποκατάσταση του φυσικού περιβάλλοντος μετά τις πυρκαγιές.
Το πρόγραμμα «Το Μέλλον των Δασών» συγχρηματοδοτείται από τα Κοινωφελή
Ιδρύματα Ι.Σ. Λάτση, Α.Γ. Λεβέντη, Μποδοσάκη καθώς και από τις εισφορές των
υποστηρικτών της οργάνωσης. Το πρόγραμμα συνδυάζει δράσεις έρευνας που
αποσκοπούν στη δημιουργία γνώσης και την παραγωγή δεδομένων, διαμόρφωσης
προτάσεων δασικής πολιτικής με σκοπό την πολιτική διαβούλευση και πρωτοβουλίες
ενδυνάμωσης της κοινωνίας των πολιτών μέσα από την ευαισθητοποίηση και την
εκπαίδευση.
Χαρακτηριστικό και πλέον πρόσφατο παράδειγμα αυτής της προσπάθειας
αποτελεί η νέα καμπάνια του WWF Ελλάς «Ένα
Panda δεν μπορεί να κάνει τα πάντα», η οποία ολοκληρώθηκε τον Ιούνιο του 2010 και αποτελείται από ειδική
ιστοσελίδα (microsite www.wwf.gr/panda), καταχωρίσεις στον τύπο, τηλεοπτικά και
ραδιοφωνικά σποτ, με στόχο την ευαισθητοποίηση των πολιτών για την αποφυγή
πυρκαγιών από αμέλεια.
| Το Μέλλον των Δασών σε αριθμούς |
19.800 ώρες καταγραφών πεδίου από ανθρώπους του WWF Ελλάς - 9.100 ώρες καταγραφών πεδίου από συνεργαζόμενους επιστήμονες |
1.500 αυτοψίες και επισκέψεις σε περιοχές ενδιαφέροντος |
8.650 μαθητές και 1.000 περίπου δάσκαλοι και καθηγητές έχουν συμμετάσχει σε δράσεις και σεμινάρια για δάση και πυρκαγιές |
Οργάνωση παραδειγματικών εθελοντικών σχημάτων δασοπροστασίας σε Πίνδο, Γράμμο, Ρόδο και Ταΰγετο με συμμετοχή 160 περίπου εθελοντών |
Έχουν αποσταλεί 100 περίπου καταγγελίες για δάση, δασικές εκτάσεις και αναδασωτέες περιοχές |
Περισσότερες από 75 παρουσιάσεις στελεχών του WWF Ελλάς σχετικά με τη δασοπροστασία |
Συνέδριο με τίτλο «Adaptation to Climate
Change in Mediterranean Forests Conservation and Management», 14-16/4/2008, Αθήνα, συνδιοργάνωση IUCN και WWF-Ελλάς |
43 αναφορές και προτάσεις |
Άξονες Δράσης
1. Παρέμβαση για την αποτελεσματική δασοπροστασία
Το WWF Ελλάς παρεμβαίνει με συγκεκριμένες προτάσεις, σε πολιτικό
επίπεδο, με στόχο την αναβάθμιση
του συστήματος δασοπροστασίας της χώρας, μέσα κι από την επιρροή των κέντρων
αποφάσεων. Η βασικότερη πρόταση προς αυτήν την κατεύθυνση ήταν αυτή που
διατυπώθηκε τον Μάιο του 2008: «Ένα
βιώσιμο μέλλον για τα δάση της Ελλάδας», Ενώ τον τον Ιούνιο του 2010 δόθηκε στη δημοσιότητα η έκθεση «Το αβέβαιο μέλλον
των δασών», στην οποία γίνεται μνεία για την κατάσταση των ελληνικών δασών
την τελευταία 20ετία και για τα πιο σημαντικά προβλήματα υποβάθμισης τους..
Μεταξύ άλλων, στην πρόταση για το μέλλον των ελληνικών δασών αποσαφηνίζεται
ότι για την επίτευξη του στόχου είναι απαραίτητο να δοθεί έμφαση στην πρόληψη, την
τόνωση και αναδιάρθρωση της δασικής διαχείρισης, στον αποτελεσματικό συντονισμό
μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων φορέων σε όλα τα διοικητικά επίπεδα, την
κινητοποίηση και οργάνωση των πολιτών και των οργανώσεών τους, και την ανάδειξη
της έγκαιρης, στοχευμένης και επιστημονικά ορθής επέμβασης σαν επιχειρησιακή
προτεραιότητα.
Επίσης, στο ίδιο πλαίσιο συντάσσονται εξειδικευμένες εκδόσεις που ως
στόχο έχουν τη σύγχρονη ανάλυση και αποτύπωση των ζητημάτων δασικής διαχείρισης.
Αναγνωρίζοντας τη βαρύνουσα σημασία της συμμετοχής των πολιτών στην
προστασία του δασικού μας πλούτου, τον Ιούνιο του 2009, το WWF Ελλάς κατέθεσε πρόταση για την ουσιαστική συμμετοχή των εθελοντών στην
προστασία των δασών.
Πέραν της συγκεκριμένης πρότασης όμως, υλοποιούμε μία σειρά δράσεων, με
στόχο την ενίσχυση του
εθελοντισμού και την ανάδειξη παραδειγματικών πρακτικών. Στο πλαίσιο μιας εξ'
αυτών,εξειδικευμένη ομάδα του WWF Ελλάς αξιολογεί εθελοντικές ομάδες δασοπροστασίας, βάσει
προκαθορισμένων κριτηρίων, προτείνοντας κάποιες εξ' αυτών στο πρόγραμμα
οικονομικής και υλικής ενίσχυσης του Όμιλου Λάτση.
Tο WWF Ελλάς έχει πραγματοποιήσει δύο παρουσιάσεις στην επιτροπή
περιβάλλοντος της βουλής, έχει διοργανώσει συνέδριο με θέμα το κλίμα και τα
δάση σε συνεργασία με την Παγκόσμια Ένωση Προστασίας της Φύσης (IUCN), τον
Ιούνιο του 2009 διοργάνωσε ραδιοφωνική εκστρατεία ενημέρωσης για θέματα
δασοπροστασίας με ΣΚΑΙ, βρίσκεται σε διαρκή συνεργασία με άλλους φορείς (ΠΕΔΔΥ,
ΠΚΔ, κλπ) και τέλος είναι συνεχής η παρουσία της οργάνωσης στα ΜΜΕ με σκοπό την
ενημέρωση πολιτών και την πίεση προς πολιτικούς.
Εδώ μπορείτε να δείτε περισσότερα για
τα ειδικότερα θέματα δασικής πολιτικής, με τα οποία ασχολείται το WWF Ελλάς.
2. Διαρκής επαγρύπνηση για τα δάση
Μέσα από αυτόν τον άξονα το WWF Ελλάς στοχεύει στη θωράκιση των δασών της χώρας, μέσα από:
- Τη συνεχή παρακολούθηση των καταστροφών από πυρκαγιές και των αλλαγών
χρήσεων γης
Εδώ συμπεριλαμβάνονται δραστηριότητες για την έγκαιρη αποτύπωση των
δασικών πυρκαγιών της χώρας και αποτίμηση των οικολογικών επιπτώσεών τους. Το
WWF Ελλάς είναι ο μοναδικός φορέας που αποτύπωσε δορυφορικά και με επιτόπιες
πραγματογνωμοσύνες τις οικολογικές επιπτώσεις των δασικών πυρκαγιών στην Πάρνηθα (2007), την Πελοπόννησο (2007), την Εύβοια (2007) και τη Ρόδο (2008). Επιπλέον, δημοσίευσε την πρώτη
συνολική αποτίμηση των επιπτώσεων της πυρκαγιάς του 2009, στη Β.Α. Αττική. Ακολούθησαν οι αποτιμήσεις των
πυρκαγιών στη Ζάκυνθο,
την Κάρυστο και σε Ελικώνα
και Κιθαιρώνα, Βοιωτίας. Τον Οκτώβρη του 2011 ολοκληρώθηκε η οικολογική αποτίμηση της πυρκαγιάς στον κεντρικό Έβρο. Η πυρκαγιά έπληξε τμήμα του Εθνικού Πάρκου Δάσους Δαδιάς – Λευκίμης – Σουφλίου, έναν από τους σημαντικότερους βιοτόπους της Ευρώπης και ιδανικό για τη διαβίωση των αρπακτικών πουλιών.
Τον Ιούνιο του 2010 δόθηκε στη δημοσιότητα η έκθεση «Το αβέβαιο μέλλον
των δασών», στην οποία γίνεται μνεία για την κατάσταση των ελληνικών δασών την
τελευταία 20ετία και για τα πιο σημαντικά προβλήματα υποβάθμισης τους.
- Την ενδυνάμωση της δυνατότητας παρέμβασης των πολιτών μέσα από τη διάχυση
της περιβαλλοντικής πληροφορίας
Το WWF Ελλάς, δημιούργησε το Οικοσκόπιο, μια χαρτογραφική εφαρμογήπου έρχεται να συμπληρώσει ένα κενό στον χώρο της
περιβαλλοντικής πληροφορίας στην Ελλάδα. Το Οικοσκόπιο παρέχει στους χρήστες του
τη δυνατότητα προβολής και αναζήτησης περιβαλλοντικών δεδομένων, τα οποία για
πρώτη φορά βρίσκονται συγκεντρωμένα σε μια διαδικτυακή τοποθεσία, ενώ θα
εμπλουτίζεται διαρκώς σε βάθος χρόνου.
- Τη νομική δράση
Στόχος αυτού του τομέα είναι η ανάληψη άμεσης νομικής δράσης στις
περιπτώσεις που αφορούν στην προστασία των δασών, αλλά και ευρύτερα στην
υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος. Αποτελεί ουσιαστικά μία επέκταση του
σημαντικού έργου της Νομικής
Ομάδας Υποστήριξης Πολιτών του WWF Ελλάς και προβλέπει την ανάληψη δράσης
εκεί όπου η δράση από μεμονωμένους πολίτες δεν είναι εφικτή ή απαιτεί τη
συνδρομή μας. Η δραστηριότητα αυτή υλοποιείται σε συνεργασία με τον Δικηγορικό
Σύλλογο Αθηνών (Δ.Σ.Α).
3. Παρεμβάσεις για την οικολογική αποκατάσταση
Ο συγκεκριμένος άξονας αφορά σε μία σειρά δράσεων σε τοπικό επίπεδο οι
οποίες έχουν ως στόχο να υποστηριχθεί η αποκατάσταση των καμένων περιοχών, μέσα
από:
- Τη συνεχή επιτόπια παρακολούθηση και
συμβολή/παρέμβαση σε προβληματικές καταστάσεις
Η παρουσία του WWF Ελλάς είναι συνεχής σε συγκεκριμένες περιοχές που
έχουν πληγεί σοβαρά από πυρκαγιές, με έμφαση στην περιοχή της Πελοποννήσου.
Σκοπός είναι η επί τόπου παροχή συμβουλών και υποστήριξης, η παρακολούθηση των
επεμβάσεων αποκατάστασης και των οικονομικών δραστηριοτήτων που ανακύπτουν.
Επίσης, στις εκτάσεις που πλήγηκαν από τις πυρκαγιές του 2007, γίνεται καταγραφή
της πορείας της αναγέννησης, παρακολούθηση περιοχών που μπορεί να εμφανίζουν
προβληματική αναγέννηση λόγω υπερβόσκησης και διάβρωσης και τέλος πιθανών
αλλαγών χρήσεων γης.
- Την παρακολούθηση της ανάκαμψης και αποκατάστασης
της χλωρίδας και πανίδας και προστασία των άκαυτων νησίδων
Εδώ περιλαμβάνονται μία σειρά δραστηριοτήτων που έχουν ως στόχο να καταγράψουν
και να αναλύσουν παραμέτρους των οικοσυστημάτων σε πυρόπληκτες περιοχές, με
σκοπό τόσο τη διατύπωση μέτρων διαχείρισης και προστασίας της φυσικής
αναγέννησης, όσο και τον προσδιορισμό περιοχών που χρήζουν ειδικών παρεμβάσεων
αποκατάστασης. Έμφαση δίνεται στις πυρόπληκτες περιοχές της Πελοποννήσου, ενώ
δίνεται και μία ιδιαίτερη βαρύτητα στις άκαυτες νησίδες, οι οποίες και
αποτελούν έναν εξαιρετικά πολύτιμο πόρο για την σωστή εξέλιξη της
αναγέννησης.
- Συμβολή
στην προστασία ειδών, οι βιότοποι των οποίων επηρεάστηκαν από τις δασικές
πυρκαγιές
Εδώ περιλαμβάνονται δράσεις για την παρακολούθηση των πληθυσμών των ειδών
που οι βιότοποί τους έχουν επηρεαστεί σημαντικά από τις πυρκαγιές, και σε
συνέχεια τη διατύπωση των αναγκαίων μέτρων προστασίας και διαχείρισης. Οι
δράσεις επικεντρώνονται στο Κόκκινο Ελάφι στην Πάρνηθα και το Τσακάλι στην Πελοπόννησο και την Χαλκιδική.
4. Κοινωνική ευαισθητοποίηση και συμμετοχή
Το «Μέλλον των Δασών» στοχεύει μέσα από τον άξονα αυτό να συμβάλει στην
καλύτερη κατανόηση των προβλημάτων της δασοπροστασίας, στην ενημέρωση για
ανάγκες δράσης, στην ενδυνάμωση της κοινωνίας των πολιτών, την περιβαλλοντική
εκπαίδευση και τη σχετική κινητοποίηση των τοπικών κοινωνιών. Για την επίτευξη
των συγκεκριμένων στόχων αξιοποιούνται δράσεις όπως:
- Περιβαλλοντική Εκπαίδευση
Μέσω του νέου
πακέτου περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, το WWF Ελλάς αποσκοπεί αφενός να βοηθήσει τα παιδιά στις πληγείσες περιοχές να
αντιμετωπίσουν την καταστροφή και να ξαναβρούν την ελπίδα τους για τη φύση και
αφετέρου να παράγουμε εκπαιδευτικό υλικό και να παρέχουμε σεμινάρια για τους
εκπαιδευτικούς, με στόχο να ενημερωθούν και να ασχοληθούν εντατικά με το θέμα
των δασικών πυρκαγιών.
- Μεταφορά γνώσης στις τοπικές κοινωνίες
Η δράση αυτή περιλαμβάνει την προετοιμασία υλικού
ευαισθητοποίησης για τις τοπικές κοινωνίες, την οργάνωση και τη συμμετοχή
σε τοπικά δρώμενα και δραστηριότητες, την προώθηση ορθών πρακτικών και την
ενθάρρυνση τοπικών πρωτοβουλιών.
Το WWF Ελλάς υλοποιεί επίσης ένα πρόγραμμα για την παραγωγή δέκα
εγχειριδίων με γενικό τίτλο «Οδηγοί για το Περιβάλλον». Μέσα σε αυτό το πλαίσιο
ολοκληρώθηκε και ο Οδηγός για «Δασοπροστασία
και Δασοπυρόσβεση». Ο Οδηγός αυτός
περιλαμβάνει όλη την απαραίτητη, έγκυρη επιστημονική πληροφόρηση, παρουσιασμένη
απλά και κατανοητά, καθώς και συγκεκριμένα παραδείγματα καλών και κακών
πρακτικών.
- Αξιοποίηση των ΜΜΕ για την ευαισθητοποίηση των
πολιτών
Μέσα από την αξιοποίηση των ΜΜΕ επιδιώκουμε τη διαρκή προβολή των θεμάτων
που σχετίζονται με όλες τις προαναφερθείσες δράσεις.
Το 2009, το WWF Ελλάς παρήγαγε ένα
ντοκιμαντέρ με τίτλο «Το
Τρίγωνο της Φωτιάς», το οποίο ερευνά και καταγράφει τα αίτια που οδήγησαν
στις καταστροφικές πυρκαγιές της Πελοποννήσου το 2007, ενώ παράλληλα μας
μεταφέρει στη θλιβερή πραγματικότητα εκείνων των ημερών. Ένα εξαιρετικά
επίκαιρο ντοκιμαντέρ, λόγω και των πρόσφατων πυρκαγιών στη ΒΑ Αττική, το
καλοκαίρι του 2009. Το
ντοκιμαντέρ παρουσιάστηκε σε πρώτη τηλεοπτική προβολή από τον ΣΚΑΙ τον
Σεπτέμβριο του 2009 και τον Μάρτιο του 2010 προβλήθηκε στο Γερμανικό Ινστιτούτο
Γκαίτε, στο πλαίσιο της εκδήλωσης «Το Τρίγωνο της Φωτιάς» που διοργάνωσε το WWF Ελλάς. Μετά την προβολή ακολούθησε συζήτηση για τις
δασικές πυρκαγιές και την προετοιμασία της Πολιτείας για την αντιπυρική περίοδο
2010, στην οποία μίλησαν η κα Τίνα Μπιρμπίλη, Υπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας
και Κλιματικής Αλλαγής, ο κ. Σπύρος Βούγιας, Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη,
και ο Διευθυντής του WWF Ελλάς, κ. Δημήτρης Καραβέλλας, υπό τον συντονισμό της
δημοσιογράφου κας Σοφίας Παπαϊωάννου.
Υποστηρίξτε
και εσείς τη δράση μας!
Από την έναρξη του προγράμματος το 2008, η ανταπόκριση για υποστήριξη,
ηθική και οικονομική, έχει υπάρξει πραγματικά συγκινητική. Το "Μέλλον των
Δασών" με προϋπολογισμό €2.800.000 για τρία χρόνια συγχρηματοδοτείται από
τα Κοινωφελή Ιδρύματα Ι.Σ. Λάτση, Α.Γ. Λεβέντη και Μποδοσάκη, καθώς και με την
υποστήριξη ιδιωτών. Ευελπιστούμε ότι οι ιδιώτες υποστηρικτές μας θα συνεχίσουν
να συμβάλουν έτσι ώστε να συγκεντρώσουμε το ποσό των €350.000 που υπολείπεται
για την ολοκλήρωση του προγράμματος.
Μέρος των παραπάνω δράσεων υλοποιούνται σε
συνεργασία με επιστημονικούς φορείς, όπως:
- Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: Εργαστήριο Δασικής Διαχειριστικής και
Τηλεπισκόπησης του Τμήματος Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος
- Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης: Εργαστήριο Λιβαδικής Οικολογίας της
Σχολής Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος
- Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικών Ερευνών: ΕΘΙΑΓΕ - Ινστιτούτο Μεσογειακών
Δασικών Οικοσυστημάτων
- Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών: Τομέας Οικολογίας του Τμήματος
Βιολογίας
- Πανεπιστήμιο Πατρών: Τομέας Βιολογίας Ζώων του Τμήματος
Βιολογίας
Yπεύθυνος προγράμματος: Εύη
Κορακάκη,
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από κακόβουλη χρήση. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε την Javascript για να τη δείτε.
, 210
3314893
|